Transformatie en duurzaamheid


Door: Irma Thijssen, RVO

De omvang van leegstand in kantoren, winkels en maatschappelijk vastgoed neemt toe. In sommige gevallen is transformatie een goede oplossing. En dat kan ook duurzaam. RVO heeft een Toolbox beschikbaar, een Expertteam, een Juridische Expertpool en diverse voorbeelden.

Herbestemming en transformatie

Transformatie en DuurzaamheidZowel kantoren als winkels en maatschappelijk vastgoed hebben te maken met (gedeeltelijke) leegstand (meer dan 8 miljoen m2 leegstaande kantoren). Andersom bestaat er voor bepaalde doelgroepen een gebrek aan geschikte woonruimte. Gebouweigenaren kunnen afwegen om een gebouw dat leegstaat, of wellicht op termijn leeg komt te staan, te verbeteren en zo de verhuurbaarheid te vergroten, het te transformeren of af te stoten. De mindset over transformatie verandert. Vastgoedeigenaren waarderen vastgoed af bij herfinanciering en ontwikkelaars tonen interesse in panden op goede locaties.

Het Rijk wil transformatie van bestaand leegstaand vastgoed bevorderen, met name gericht op woonoplossingen. Enerzijds wordt zo de leegstand teruggedrongen, anderzijds worden woningen gerealiseerd die passen bij de huidige én vooral ook de toekomstige vraag. RVO.nl heeft in opdracht van het ministerie van BZK een Toolbox ontwikkeld, en heeft een Expertteam Transformatie en een Juridische Expertpool Planschade opgericht die met name gemeenten en provincies ondersteunen. Ook voor utiliteitsbouwtoepassingen is dit interessante informatie. En is het goed mogelijk om gebouwen en de leefomgeving tegelijkertijd aanzienlijk te verduurzamen.

Expertteam en Juridische Expertpool

Het Expertteam (kantoor) Transformatie is een veelzijdig team van adviseurs op het gebied van transformatie, dat gemeenten helpt bij: Projectorganisatie, bouwkundige wet- en regelgeving, financieringsmogelijkheden, fiscale en juridische mogelijkheden, plattegrond- en inrichtingsconcepten en bij de matching van eigenaren en potentiële afnemers. Bij wijziging van een bestemming kan er directe of indirecte planschade optreden. De Juridische Expertpool Planschade (JEP) kan adviseren bij het onttrekken van (kantoor)bestemmingen of het schrappen van plancapaciteit, zodat directe of indirecte planschade door een bestemmingswijziging kan worden voorkomen.

Toolbox

De Toolbox van het Expertteam (kantoor) Transformatie bevat informatie over transformatie in relatie tot relevante onderwerpen, zoals ruimtelijke ordening, het bouwbesluit 2012, geluidregelgeving, belasting en duurzaamheid. U kunt de documenten downloaden, of ze in gedrukte versie opvragen.

Voorbeelden van duurzame transformatie

Er zijn diverse transformatieprojecten van kantoor naar woningen gerealiseerd waar duurzame technieken zijn toegepast, zoals isolatie van gevels en daken, WKO, ventilatie met warmteterugwinning, slimme regeltechnieken, duurzame bouwmaterialen en zonnepanelen. Het voormalige kantoorgebouw “Brinkwal” in Nieuwegein is bijvoorbeeld getransformeerd tot een appartementengebouw met 25 sociale huurwoningen voor jongeren, en heeft nu energielabel A+. Het voormalige kantoor “De Hulk” in Almere is omgevormd tot een gemengd gebouw met twee bedrijfsruimtes, 27 appartementen en een atelier. Het heeft nu label A. Er zijn ook diverse duurzame utiliteitsbouwprojecten. Het is, zelfs in monumenten, mogelijk om te verduurzamen van label G naar A of A+:

  • De Tempel Den Haag, van bankgebouw naar kantoor, van label G naar A
  • Verkadefabriek Den Bosch nu cultureel centrum, van label G naar A
  • Central Post, van Postsorteercentrum naar bedrijfsverzamelgebouw, van label G naar A
  • Watertoren Bussum, renovatie + aanbouw, hoogste greencalc score 2019
  • Kantoorvilla Baarn, van villa naar kantoor, van label G naar B
  • Pakhuis, Rotterdam, nu restaurant en bedrijfsverzamelgebouw Las Palmas

Op de website www.rvo.nl/transformatie vindt u de Toolbox, informatie over het Expertteam en de JEP, en veel goede voorbeelden van (kantoor)transformaties.

De utiliteitsbouwprojecten vindt u op www.kennishuisgo.nl.